Charakterystyka energetyczna budynku to zbiór danych energetycznych oraz wskaźników dotyczących obliczeniowego zapotrzebowania budynku na energię wykorzystywaną do: ogrzewania, ciepłej wody użytkowej, wentylacji i klimatyzacji a w przypadku budynków użyteczności publicznej również do oświetlenia. Podstawę do sporządzenia charakterystyki energetycznej obiektu wzniesionego według danego projektu stanowi charakterystyka zawarta w gotowym projekcie. Opracowanie to musi być dostosowane do konkretnego budynku w konkretnej lokalizacji.
Świadectwo charakterystyki energetycznej budynku ( zwane także certyfikatem lub paszportem energetycznym) jest dokumentem sporządzanym na podstawie oceny energetycznej danego budynku. Ocena ta polega na obliczeniu zapotrzebowania domu na energię potrzebną do: ogrzewania, przygotowania ciepłej wody, wentylacji a także klimatyzacji i oświetlenia. Certyfikat sporządzany jest przez, posiadającego odpowiednie uprawnienia, audytora. Dzięki informacjom zawartym w świadectwie właściciel, najemca, użytkownik będzie mógł określić orientacyjne zapotrzebowanie roczne na energię, a a co za tym idzie koszt utrzymania związany z zapotrzebowaniem na energię.
Świadectwo charakterystyki energetycznej budynku zawiera:
- informacje dotyczące wartości rocznego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną (EP) w kWh/m² i energię końcową (EK) w kWh/m².
- dane budynku (adres, rok budowy, powierzchnia użytkowa, liczba kondygnacji, opis instalacji ogrzewczej, chłodniczej, przygotowania ciepłej wody użytkowej, itd.),
- możliwe zmiany pozwalające zmniejszyć zapotrzebowanie na energię (w zakresie osłony zewnętrznej budynku, źródła energii i instalacji, korzystania z instalacji ogrzewczej i przygotowania ciepłej wody użytkowej).
Od początku 2009 zaczęła obowiązywać nowelizacja prawa budowlanego (ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 156, poz. 1118, z późn. zm.), która wprowadziła obowiązek wykonywania certyfikatów energetycznych.
Świadectwo charakterystyki energetycznej muszą posiadać:
- budynki mieszkalne (jednorodzinne, wielorodzinne a także miejsca zbiorowego zamieszkania)
- budynki użyteczności publicznej
- budynki po modernizacji, wskutek której zmieniła się charakterystyka cieplna budynku
- lokale w budynkach stanowiące samodzielną całość techniczno-użytkową




